English version
W ramach obchodów 82. rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego 1 sierpnia 2026 r. w Rzeszowie odbyły się uroczystości patriotyczne oraz koncert.
Obchody rozpoczęły się już o godz. 12:00 Mszą świętą w Kościele pw. Św. Krzyża przy ul. 3 Maja w intencji Powstańców oraz pomordowanej cywilnej ludności Warszawy, w której uczestniczyli kombatanci, przedstawiciele władz samorządowych, służb mundurowych, Instytutu Pamięci Narodowej i mieszkańcy.
Homilię wygłosił ks. por. Wojciech Środoń, w której przedstawił testament uczestników Powstania Warszawskiego, który jest przypieczętowany ich własną krwią, tak mówili:
Kochaj swoją Ojczyznę, broń prawdy, nigdy nie rezygnuj ze swoich wartości, nawet gdy przyjdzie Ci za nie zapłacić życiem". Dzisiaj my musimy się modlić za tych wszystkich poległych, pomordowanych żołnierzy i cywilną ludność Warszawy, ale także z tych, którzy przeżyli piekło II wojny światowej i ich rodziny. Módlmy się także za nas samych, żebyśmy nie zmarnowali dziedzictwa, które nam zostało powierzone...
Dalsza część oroczystości w godzinie „W” – 17:00 – odbyła się przed Pomnikiem Pamięci Żołnierzy Armii Krajowej Podokręgu „Rzeszów”. Był uroczysty apel, przemówienia przedstawicieli władz samorządowych oraz modlitwa ks. prałata Władysława Jagustyna, kapelana ŚZŻ AK.
Na dzisiejsze wydarzenie list skierował wicemarszałek Sejmu RP Krzysztof Bosak, który odczytał Oskar Wanat, z Ruchu Narodowego:
„Celem powstania było wyzwolenie Warszawy z rąk niemieckich i ustawienie się w roli gospodarza wobec nacierających Sowietów. Chciano tym samym wyrazić wolę niepodległości i suwerenności oraz sprzeciw wobec groźby wprowadzenia w Polsce komunizmu. Powstanie było elementem Akcji „Burza”, która objęła swym zasięgiem liczne polskie miasta i regiony. Z Powstania warszawskiego dla nas, potomnych, płyną ważne lekcje dotyczące należytego uzbrojenia i organizacji wojska, konieczności oparcia polityki na twardych zasadach realizmu, a nie romantycznych wyobrażeniach, wezwania do konsolidacji narodowej, a także najważniejsza z nich: nigdy więcej klęsk!”
Oficjalną część uroczystości zakończył Apel Pamięci, Salwa Honorowa, a liczne delegacje złożyły wieńce i wiązanki kwiatów pod pomnikiem. Na zakończenie odegrano melodię „Śpij Kolego” i Pieśń Reprezentacyjną Wojska Polskiego.
Tuż po uroczystości odbył się koncert oraz wspólne śpiewanie piosenek powstańczych i nie tylko z udziałem połączonych chórów, orkiestry i solistów, pod kierownictwem prof. Anny Marek - Kamińskiej. Koncert poprowadził dr hab. Dariusz Iwaneczko, dyrektor rzeszowskiego IPN.
WYKONAWCY:
- Orkiestra:
ArtEnsemble Resovia - Chóry:
Chór Służb Mundurowych z Rzeszowa
Chór Męski Gloria z Wysokiej Głogowskiej
Chór Alba Cantans z Rzeszowa
Chór Lumen z Przeworska
Chór Veritas z Nowosielec - Soliści:
Ewa Siembida-Jachym
Kacper Bator - Dyrygent:
Anna Marek-Kamińska - Aranżacje muzyczne:
Tomasz Jachym
Wspólnie z wykonawcami mieszkańcy z zadumą ale i radością wyśpiewali znane utwory: Warszawianka, Pałacyk Michla, Serce w plecaku, Modlitwa obozowa, Czerwone Maki, O chłopakach z AK, Mała dziewczynka z AK, Marsz Pierwszej Dywizji Pancernej, Karpacka Brygada, Sierpień, Polska Podziemna, Siekiera, motyka, Warszawskie dzieci.
Śpiewniki i materiały edukacyjne rozdawali pracownicy rzeszowskiego IPN. Organizatorami koncertu byli: Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Rzeszowie, Polski Związek Chórów i Orkiestr Oddział w Rzeszowie, Wojewódzki Dom Kultury w Rzeszowie, Podkarpackie Przestrzeń Otwarta.
Za rok także uczcimy wraz z Państwem kolejną rocznicę Powstania Warszawskiego. Chwała Bohaterom!
Powstanie Warszawskie – rozpoczęte 1 sierpnia 1944 r. o godz. 17.00 na rozkaz gen. Tadeusza Komorowskiego „Bora”, miało na celu wyzwolenie Warszawy spod niemieckiej okupacji przed przybyciem Armii Czerwonej. Planowane na kilka dni, zakończyło się 3 października po 63 dniach walki, podczas których zginęło od 16 do 18 tys. żołnierzy Armii Krajowej oraz od 150 do 180 tys. cywilów. Po kapitulacji Warszawa została doszczętnie zniszczona przez Niemców.
Pomimo militarnej klęski, powstanie miało ogromne znaczenie polityczne, symbolizując dążenie Polaków do niepodległości. W dniu wybuchu powstania Armia Krajowa w Warszawie liczyła ponad 40 tys. żołnierzy, jednak do walki przystąpiło tylko 25 do 37 tys. osób. Wśród uczestników było wiele kobiet, które pełniły różnorodne role, a także najmłodszy powstaniec, mający 10 lat.
Powstańcy, głównie żołnierze AK, walczyli w cywilnych ubraniach, a ich uzbrojenie było skromne – do dyspozycji mieli jedynie kilka tysięcy jednostek broni. Mimo trudności, w powstaniu wzięło udział 48 183 zidentyfikowanych żołnierzy, a 65% powstańców miało poniżej 25 lat.
Pochodzący z Podkarpacia /Pstrągowa/ Pułkownik Kazimierz Iranek- Osmecki, szef Oddziału II Komendy Głównej AK, podkreślał, że doświadczenie pięcioletniej okupacji w Warszawie było kluczowe dla zrozumienia emocji i potrzeb mieszkańców oraz żołnierzy. Opisał, jak codzienne życie w cieniu terroru, widok znikających przyjaciół oraz tragiczne egzekucje, które stawały się na porządku dziennym, kształtowały ich determinację do podjęcia walki. Wskazywał na ból i cierpienie, które towarzyszyły tym doświadczeniom oraz na konieczność działania w obliczu opresji.
Chwała Bohaterom !